ਸਾਲ 2020 ਵਿੱਚ 2019 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ 25% ਵੱਧ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਹੋਈਆਂ। 2022 ਤੱਕ, ਇਹ ਗਿਣਤੀ 6% ਹੋਰ ਵਧ ਗਈ।
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਨੈਸ਼ਨਲ ਕ੍ਰਾਈਮ ਰਿਕਾਰਡ ਬਿਊਰੋ (ਐਨਸੀਆਰਬੀ) ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, 2018 ਅਤੇ 2022 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ 44% ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਪੰਜ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ 18 ਤੋਂ 45 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਰਗ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਐਨਸੀਆਰਬੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ 'ਪਾਗਲਪਨ' ਜਾਂ 'ਮਾਨਸਿਕ ਬਿਮਾਰੀ' ਦੇ ਤਹਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਵਿੱਚ, ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ, ਸਾਲ 2020 ਵਿੱਚ 2019 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ 25% ਵੱਧ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਹੋਈਆਂ। 2022 ਤੱਕ, ਇਹ ਗਿਣਤੀ 6% ਹੋਰ ਵਧ ਗਈ।
ਸਾਲ 2022 ਦੌਰਾਨ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਾਜ/ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼-ਵਾਰ ਕੁੱਲ 170924 ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਦੀਵਾਲੀਆਪਨ ਜਾਂ ਕਰਜ਼ੇ ਕਾਰਨ ਹੋਈਆਂ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 7034 ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਗ੍ਰਹਿ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਨਿਤਿਆਨੰਦ ਰਾਏ ਨੇ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 2441 ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ 131 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।
“2019 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਨਸਿਕ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕੋਵਿਡ ਨੇ ਸਮੂਹਿਕ ਸਦਮਾ, ਅਜ਼ੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ, ਨੌਕਰੀ ਗੁਆਉਣਾ ਅਤੇ ਇਕੱਲਤਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਾਇਆ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ PTSD [ਦੁਖ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਤਣਾਅ ਵਿਕਾਰ] ਸੀ।” ਰਾਉਤ ਇੱਕ ਸੰਗਠਨਾਤਮਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕੋਲ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਸਲਾਹ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਅੱਠ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਤਜਰਬਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦਾ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਐਕਟ, 2017 ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਭੇਦਭਾਵ ਦੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਗਰੰਟੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਕਾਨੂੰਨ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੇਵਾਵਾਂ ਕਿਫਾਇਤੀ, ਚੰਗੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀਆਂ, ਭੂਗੋਲਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਯੋਗ ਅਤੇ ਲਿੰਗ, ਜਾਤ, ਧਰਮ, ਵਰਗ, ਅਪੰਗਤਾ, ਜਾਂ ਜਿਨਸੀ ਰੁਝਾਨ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਪੱਖਪਾਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉਪਲਬਧ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅਕਤੂਬਰ 2022 ਵਿੱਚ, ਇੰਡੀਆਸਪੈਂਡ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਡੇਟਾ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਰਗੀਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਦੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ, ਕਲੰਕ ਕਾਰਨ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਘੱਟ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਨੂੰ ਵੀ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ। ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸੰਭਾਵਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਸੀ।
