ਭਾਰਤ ਖੇਤੀ ਦੀ ਉਪਜ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇਸ਼ ਅਖਵਉਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਜਿਥੇ ਕਿ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਜੇਕਰ ਹਾਲਤ ਵੱਲ ਇਕ ਧਿਆਨ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਅੱਜ ਦਾ ਕਿਸਾਨ ਆਪਣੇ ਇਸ ਖੇਤੀ...
ਮੁੰਬਈ : ਭਾਰਤ ਖੇਤੀ ਦੀ ਉਪਜ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇਸ਼ ਅਖਵਉਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਜਿਥੇ ਕਿ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਜੇਕਰ ਹਾਲਤ ਵੱਲ ਇਕ ਧਿਆਨ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਅੱਜ ਦਾ ਕਿਸਾਨ ਆਪਣੇ ਇਸ ਖੇਤੀ ਵਰਗੇ ਰੁਜਗਾਰ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਦਿਖ ਰਹੇ। ਕਿਸਾਨ ਖੇਤੀ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿਚ ਹੋ ਰਿਹਾ ਜਿਥੇ ਦੇ ਲੋਕ ਜਿਆਦਾਤਰ ਖੇਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਕਿਸੇ ਸਮੇ ਖੇਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਇਕ ਵਧੀਆ ਤੇ ਚੰਗਾ ਰੁਜਗਾਰ ਸਮਝਦੇ ਸਨ। ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਫ਼ਸਲ ਦਾ ਚੰਗਾ ਮੂਲ ਨਾ ਮਿਲਦਾ ਦੇਖ ਕਿਸਾਨ ਆਪਣੇ ਹੀ ਧੰਦੇ ਵਿਚ ਕਰਜ਼ਾਈ ਹੋਈ ਗਿਆ।
Farmers sucide
ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਸਾਨ ਆਪਣੇ ਇਸ ਧੰਦੇ ਵਿਚੋਂ ਆਪਣੇ ਪੈਰ ਪਿੱਛੇ ਹਟਾਉਂਦੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹੇ ਹਨ ਓਥੇ ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਕਰਜ਼ੇ ਕਾਰਨ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਗਵਾ ਰਹੇ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਆਂਕੜੇ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਕ ਆਧਿਕਾਰਿਕ ਆਂਕੜੇ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਸਾਲ ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ 1307 ਕਿਸਾਨ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਭਾਵ ਹੈ। ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਮਿਆਦ ਵਿਚ ਹਰ ਰੋਜ ਔਸਤਨ 7 ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਕਰਜਮਾਫੀ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਦੱਸਦਿਆ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਜੂਨ ਦੇ ਵਿਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ 1398 ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਸਨ।
Farmers sucide
ਅਜਿਹੇ ਵਿਚ ਇਹ ਸੰਖਿਆ ਇਸ ਸਾਲ ਜ਼ਰੂਰ 91ਆਂਕੜੇ ਘੱਟ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜੇਕਰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਕਈ ਜਗ੍ਹਾ ਇਸ ਸਾਲ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਆਂਕੜੇ ਵਧੇ ਹਨ। ਵਿਦਰਭ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ 598 ਮਾਮਲੇ ਆਧਿਕਾਰਿਕ ਆਂਕੜੇ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਮਰਾਠਵਾੜਾ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਇਸ ਸਾਲ 477 ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਹ ਸੰਖਿਆ 454 ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹਾਲਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਵਿਦਰਭ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਜਿੱਥੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਸੀਏਮ ਇੰਦਰ ਫਡਣਵੀਸ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ,ਇਸ ਸਾਲ ਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਹੁਣ ਤੱਕ 598 ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
Sucide cases
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਸੰਖਿਆ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 58 ਆਂਕੜੇ ਘੱਟ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਤੱਕ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਕਰਜਮਾਫੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਤਾਂ 77.3 ਲੱਖ ਅਕਾਉਂਟ ਵਿਚੋਂ ਹੁਣੇ ਤੱਕ ਕਰੀਬ 38 ਲੱਖ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਭੁਗਤਣਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਭੁਗਤਾਨੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਹੌਲੀ ਰਫਤਾਰ ਨੇ ਵੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵਧਾਈਂਆਂ ਹਨ। ਦਰਅਸਲ, ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਤੁਲਣਾ 2017-18 ਵਿਚ ਫਸਲ ਕਰਜੇ ਦੀ ਲਾਗਤ 40 ਫੀਸਦੀ ਘੱਟ ਰਹੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਬਾਕੀ ਭੁਗਤਾਨੇ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਨਵਾਂ ਕਰਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ । ਇਸ ਸਾਲ ਅਪ੍ਰੈਲ - ਮਈ ਵਿਚ ਫਸਲ ਕਰਜਾ ਦੀ ਕੁਲ ਲਾਗਤ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਤੁਲਣਾ ਵਿਚ 1426 ਕਰੋਡ਼ ਘੱਟ ਸੀ।
Farmers Rally
ਇਹੀ ਵਜ੍ਹਾ ਰਹੀ ਕਿ ਆਪਣੇ ਆਪ ਸੀਏਮ ਫਡਣਵੀਸ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਲਿਖਕੇ ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿਚ ਤੇਜੀ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਦਾ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵੀ ਇਕ ਗੰਭੀਰ ਮਸਲਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿਚ 14 ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਮਰਥਨ ਮੁੱਲ ਵਿਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਬਾਵਜੂਦ ਇਸਦੇ ਇੱਥੇ ਦੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਖਰੀਦ ਦੀ ਜੋ ਫਿਲਹਾਲ ਹਾਲਤ ਹੈ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭੁਗਤਾਨੇ ਲਈ ਮਹੀਨੀਆਂ ਇੰਤਜਾਰ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਖਰੀਦ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਅਤੇ ਬਿਹਤਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ|
Farmers sucide
ਤੱਦ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੇਠਲਾ ਸਮਰਥਨ ਮੁੱਲ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਠੀਕ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗਾ। ਜਿਥੇ ਕਿ ਮੋਦੀ ਜੀ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਵਾਅਦੇ ਕਰ ਰਿਹੇ ਹਨ ਕਿ 2022 ਵਿਚ ਆਮਦਨ ਵਿਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਤਾ ਜੋ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਤਰੱਕੀ ਦੀ ਰਾਹ ਉਤੇ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾ ਸਕੇ ਪਰ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਕਿਸਾਨੀ ਦਾ ਦਿਨੋਂ-ਦਿਨ ਮਾੜਾ ਹਾਲ ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਤੇ ਕਿਸਾਨ ਕਰਜ਼ ਦੇ ਭਾਰ ਨਿੱਚੇ ਆ ਕੇ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।
Farmers sucide
ਜੇਕਰ ਮੋਦੀ ਦੇ 2022 ਦੇ ਕੀਤੇ ਵਾਅਦੇ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਤਾ ਓਦੋ ਤੱਕ ਬਹੁਤ ਜਿਆਦਾ ਦੇਰੀ ਹੋ ਜਾਵੇ ਗਈ ਜਿਸੇ ਕਰਨ ਏਹੇ ਗੱਲ ਤਾ ਉਹ ਹੋਈ ਕਿ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਦਵਾਈ ਦੀ ਲੋੜ ਅੱਜ ਹੈ ਤੇ ਮੋਦੀ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਦਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਇਸੇ ਤਰਾਂ ਮੋਦੀ ਵਾਅਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ 2022 ਦੇ ਆਉਣ ਦਾ ਇੰਤਜਾਰ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਤਾ ਸ਼ਇਦ 2022 ਤਕ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਹੁਣ ਤੋਂ ਵੀ ਜਿ਼ਆਦਾ ਬਦਤਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।
