ਇਜ਼ਰਾਈਲ ’ਤੇ ਈਰਾਨੀ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਹਮਲੇ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿਚ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚ ਕਈ ਫੌਜੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ’ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ
ਦੀਰ ਅਲ ਬਲਾਹ (ਗਾਜ਼ਾ ਪੱਟੀ) : ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਹਮਲਿਆਂ ਨੇ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਹਮਲੇ ਨੇ ‘ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਾਰੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।’ ਇਸ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ’ਤੇ ਈਰਾਨੀ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਹਮਲੇ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿਚ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚ ਕਈ ਫੌਜੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ’ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ’ਚ ਵਿਘਨ ਪਾਇਆ, ‘ਸ਼ਰਮ ਕਰੋ’ ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਲਗਾਏ
ਰਮਤ ਹਸ਼ਾਰੋ (ਇਜ਼ਰਾਈਲ) : ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ’ਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਦਖਣੀ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ’ਤੇ ਹਮਾਸ ਹਮਲੇ ਦੇ ਪੀੜਤਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ’ਚ ਕਰਵਾਏ ਇਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ’ਚ ਵਿਘਨ ਪਾਇਆ।
ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ‘ਸ਼ਰਮ ਕਰੋ’ ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਲਗਾਏ ਅਤੇ ਹੰਗਾਮਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਭਾਸ਼ਣ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਹੀ ਰੁਕਣਾ ਪਿਆ। ਇਸ ਵੱਡੇ ਯਾਦਗਾਰੀ ਸਮਾਗਮ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਭਰ ’ਚ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਦੀਆਂ ਅਸਫਲਤਾਵਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹਮਾਸ 7 ਅਕਤੂਬਰ, 2023 ਨੂੰ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ’ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੂੰ ਗਾਜ਼ਾ ਵਿਚ ਹਮਾਸ ਵਲੋਂ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿਚ ਲਏ ਗਏ ਬਾਕੀ ਬੰਧਕਾਂ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ।
ਈਰਾਨੀ ਫੌਜੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ’ਤੇ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਹਮਲਾ, ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਤਸਵੀਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਹੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ
ਦੁਬਈ : ਈਰਾਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ’ਚ ਸਥਿਤ ਇਕ ਗੁਪਤ ਫੌਜੀ ਅੱਡੇ ’ਤੇ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਹਮਲੇ ’ਚ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਮਾਹਰਾਂ ਨੇ ਤੇਹਰਾਨ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਦਸਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਹਮਲੇ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਇਕ ਹੋਰ ਫੌਜੀ ਅੱਡੇ ਨੂੰ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।
ਐਸੋਸੀਏਟਿਡ ਪ੍ਰੈਸ ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਤਸਵੀਰਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਨੁਕਸਾਨੀਆਂ ਗਈਆਂ ਕੁੱਝ ਇਮਾਰਤਾਂ ਈਰਾਨ ਦੇ ਪਾਰਚਿਨ ਫੌਜੀ ਅੱਡੇ ’ਤੇ ਸਥਿਤ ਸਨ। ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਊਰਜਾ ਏਜੰਸੀ ਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਵਿਸਫੋਟਕਾਂ ਦਾ ਤਜਰਬਾ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਈਰਾਨ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਹਿੰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਨ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਊਰਜਾ ਏਜੰਸੀ (ਆਈ.ਏ.ਈ.ਏ.), ਪਛਮੀ ਖੁਫੀਆ ਏਜੰਸੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਤਹਿਰਾਨ 2003 ਤੋਂ ਹੀ ਹਥਿਆਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਹੋਰ ਨੁਕਸਾਨ ਨੇੜਲੇ ਖੋਜ਼ੀਰ ਫੌਜੀ ਅੱਡੇ ’ਤੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿਚ ਭੂਮੀਗਤ ਸੁਰੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਨਿਰਮਾਣ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਦੀ ਫੌਜ ਨੇ ਸਨਿਚਰਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਹਮਲੇ ਵਿਚ ਖੋਜ਼ੀਰ ਜਾਂ ਪਾਰਚਿਨ ਨੂੰ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਹਮਲੇ ’ਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਹਵਾਈ ਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ’ਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਚਾਰ ਈਰਾਨੀ ਫ਼ੌਜੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ।
ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿਚ ਈਰਾਨ ਦੇ ਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਤੁਰਤ ਟਿਪਣੀ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਦਾ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਦਿਤਾ। ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫੌਜ ਵਲੋਂ ਕੋਈ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਨਹੀਂ ਆਈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਈਰਾਨ ਦੇ ਸੁਪਰੀਮ ਲੀਡਰ ਅਯਾਤੁੱਲਾ ਅਲੀ ਖਾਮੇਨੇਈ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਵਧਾ-ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤੁਰਤ ਜਵਾਬੀ ਹਮਲੇ ਦਾ ਸੱਦਾ ਨਹੀਂ ਦਿਤਾ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਈਰਾਨ ਦੇ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ। ਅਜੇ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਹਮਲੇ ਵਿਚ ਕਿੰਨੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਈਰਾਨ ਦੀ ਫੌਜ ਨੇ ਅਜੇ ਤਕ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਕੋਈ ਤਸਵੀਰ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਈਰਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਇਲਾਮ, ਖੁਜ਼ਸਤਾਨ ਅਤੇ ਤਹਿਰਾਨ ਸੂਬਿਆਂ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਸਨਿਚਰਵਾਰ ਨੂੰ ਇਲਾਮ ਸੂਬੇ ਵਿਚ ਈਰਾਨ ਦੇ ਟੈਂਗੇ ਬਿਜ਼ਾਰ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ ਉਤਪਾਦਨ ਸਥਾਨ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਪਲੈਨੇਟ ਲੈਬਜ਼ ਪੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਦੀਆਂ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿਚ ਸੜੇ ਹੋਏ ਖੇਤਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਜੇ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤਸਵੀਰਾਂ ਹਮਲੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਇਲਾਮ ਪ੍ਰਾਂਤ ਪਛਮੀ ਈਰਾਨ ’ਚ ਈਰਾਨ-ਇਰਾਕ ਸਰਹੱਦ ’ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਤਹਿਰਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 40 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵਿਚ ਮਾਮਾਲੂ ਡੈਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਾਰਚਿਨ ਵਿਚ ਹੋਈ ਪਲੈਨੇਟ ਲੈਬਜ਼ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਨੁਕਸਾਨ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਇਕ ਢਾਂਚਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਿਆ ਜਦਕਿ ਦੂਜੇ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਹਮਲੇ ਵਿਚ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਤਹਿਰਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਕਰੀਬ 20 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਖੋਜ਼ੀਰ ’ਚ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਤਸਵੀਰਾਂ ’ਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਢਾਂਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਦਾ ਵਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਆਈ.ਏ.ਈ.ਏ. ਦੇ ਮੁਖੀ ਰਾਫੇਲ ਮਾਰੀਆਨੋ ਗ੍ਰੋਸੀ ਨੇ ‘ਐਕਸ’ ’ਤੇ ਇਕ ਪੋਸਟ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਈਰਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਪਲਾਂਟਾਂ ’ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਪਿਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ‘‘ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹਨ ਅਤੇ ਅਪਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੰਮ ਜਾਰੀ ਰਖਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸਮਝਦਾਰੀ ਅਤੇ ਸੰਜਮ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਜੋ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰੇਡੀਓਐਕਟਿਵ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਖਤਰੇ ’ਚ ਪਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।’’
